Naar Ameland gaan en daar vervolgens ook zijn was een behoorlijke krachttoer. Het heeft mij veel energie gekost en dat had ik ook wel verwacht. Wat ik niet had verwacht, heel naïef - ik zou inmiddels beter moeten weten, was de terugslag die ik daarna kreeg. Niet meteen, de eerste dagen na thuiskomst was ik vooral opgelucht, blij dat Ameland weer een goede plek was geworden en ook wel trots. Het voelde alsof ik niet alleen mijzelf maar vooral Peter een groot cadeau had kunnen geven.
Maar toen sloeg vermoeidheid toe. En met die vermoeidheid kwam niet een golf maar een storm van verdriet en pijn. Ik had het niet zien aankomen.
Het is klaar, dacht ik. Ik ben naar Ameland geweest, heb zijn as daar uitgestrooid en dus... De gedachte die na dat "dus" kwam was niet fijn.
Mijn psycholoog had mij na elke sessie op het hart gedrukt dat ik haar altijd kon bellen, ook al zou onze volgende afspraak over een week al zijn. Als ik het (te) moeilijk had - de wanhoop, pijn, wat dan ook, te groot werd, kon ik haar bellen.
Ik heb daar nooit gebruik van gemaakt - hoe ik me ook zou voelen, een week kon ik wel aan. En dat was ook zo. Maar toen die niet-fijne gedachte door mijn hoofd bleef spoken heb ik serieus overwogen contact te zoeken. (Niet-fijn is hierbij een forse understatement.)
Ik heb het niet gedaan. Niet omdat ik "flink" wilde zijn maar omdat de storm daarvoor te groot was.
Maar ik ben er nog. Ik ben er weer.
Rouwen is hard, hard werken. Van mijn therapeut leerde ik dat rouwen uit vier taken bestaat. Taken die je niet kan afvinken: klaar, gedaan, op naar de volgende, maar taken die door elkaar heenlopen, elkaar afwisselen.
Taak 1: Het verlies aanvaarden, niet alleen verstandelijk maar ook gevoelsmatig
Taak 2: De pijn doorvoelen, er niet voor weglopen, niet constant tenminste
Taak 3: Aanpassen aan het nieuwe leven, leren om niet meer samen te zijn
Taak 4: Het verlies een plek geven tijdens dat verdergaan, accepteren dat verdergaan geen loslaten is maar dat onze relatie nu een andere vorm moet krijgen
Zonder dat ik me het echt realiseerde ben ik tijdens die vijf dagen op Ameland hard bezig geweest met die vier rouwtaken.
1. Ik ben ernaartoe gegaan. Met zijn as.
2. Ik heb de plekken opgezocht waar we samen zo vaak kwamen. Heb op al die plekken gehuild maar ben er niet weggelopen.
3. Ik heb in mijn eentje alles voorbereid, ben er in mijn eentje naar toe gereisd, heb in mijn eentje in een hotel gelogeerd.
4. Ik heb zoveel, zoveel tegen Peet gepraat. Soms zelfs met hem "overlegd".
Het was mooi en het was moeilijk. Het was genieten en "verdrieten". Het was heel veel.
Geen wonder dat ik daarna die terugslag kreeg. Besef ik nu.
De eerstvolgende keer dat ik mijn therapeut weer zie zal ik haar zeggen dat er een vijfde taak is.
Taak 5: Beseffen en accepteren dat die vier taken écht nooit afgevinkt kunnen worden maar altijd bij je zullen horen. Beseffen en accepteren dat eenzelfde taak de ene keer "gemakkelijk" zal voelen en een andere keer toch loodzwaar kan zijn.
Afgelopen maandag heb ik onze trouwdag "gevierd" met een portie poffertjes in ons favoriete pannenkoekenhuis in het bos. Maar waar ik op Ameland tijdens het solo-dinertje rustig en vol liefde naar de lege stoel tegenover mij kon proosten, at ik die maandag op een terrasje in de zon stilletjes snikkend poffertjes met poedersuiker en tranen.
Taak 5a (een heel persoonlijke): Geniet, ook namens hem.
